सरल गीता (श्रीमद्भागवद्गीताको नेपाली पद्यानुवाद, शृङ्खला-४९)

~स्व. पण्डित जीवनाथ उपाध्याय अधिकारी~

पितामहस्य जगतो माता धाता पितामहः।
वेद्यं पवित्रमोंकार ऋक्साम यजुरेव च।।१७।।
गतिर्भर्ता प्रभुः साक्षी निवासः शरणं सुहृत्।
प्रभवः प्रलयः स्थानं निधानं बीजमव्ययम्।।१८।।
तपाम्यहमहं वर्ष निगृह्णाम्युत्सृजामि च।
अमृतं चैव मृत्युश्च सदसच्चाहमर्जुन।।१९।।

धारण् गर्छु म नै, पितामह म हूँ, मातापिता हूँ अझ
मै हूँ पार्थ ! पवित्र ओम् पद तथा मै नै हुँ वेदत्रय।
पालक्, पोषक् हूँ सबै जगतको साक्षी प्रभु औ गति
वासस्थान, शरण्, सुहृत्, प्रलय हूँ उत्पत्ति हूँ, हूँ स्थिति।।९।।
मै हूँ चिद्रूप सृष्टिकारण पनि यस सृष्टिको अर्जुन !
जस्‌मा सृष्टि गई बिलाउँछ पछि त्यै तत्त्व हूँ, हेर म।
पानी लिन्छु र दिन्छु सूर्य बनिई न्यानोपना दिन्छु म
अमृत हूँ अनि मृत्यु हुँ र सदसद् दोटै म हूँ अर्जुन।।१०।।

त्रैविद्या मां सोमपाः पूतपापा यज्ञैरिष्ट्वा स्वर्गतिं प्रार्थयन्ते।
ते पुण्यमासाद्य सुरेन्द्रलोकमश्नन्ति दिव्यान्दिवि देवभोगान्।।२०।।

वैदिक् पण्डित स्वर्ग पाउन भनी मैलाई यज्ञादिले
पुज्छन् अर्जुन ! सोमरस् घुटुघुटु निल्दै बडो स्वादले।
पुण्यार्जन् गरी स्वर्गमा पुगी त्यहाँ यी देववत् बस्तछन्
यिन्‌ले दिव्य अनेक देवगणका भोगादि सब् भेट्तछन्।।११।।

ते तं भुक्त्वा स्वर्गलोकं विशालं क्षीणे पुण्ये मर्त्यलोकं विशन्ति।
एवं त्रयीधर्ममनुप्रपन्ना गतागतं कामकामा लभन्ते।।२१।।

ती मानिस्‌हरू स्वर्गका सुखहरू क्यै काल भोगे पनि
पुण्य क्षीण भई यसै पृथिवीमा झर्छन् विवश् भै अनि।
त्यस्‌ले पार्थ ! सकाम कर्महरूमा आस्था लिने मानिस
मर्नु-जन्मनु रूप चक्र नछुटी यस्‌मै सधैँ घुम्दछ।।१२।।

(क्रमशः)